Hollanda hükümetinin, güvenlik endişeleri ve yönetim eksiklikleri gerekçesiyle Çinli Wingtech'e ait çip üreticisi Nexperia'nın kontrolünü devralması, Pekin yönetiminin sert misillemesiyle küresel otomotiv sektöründe yeni bir krizi tetikledi.
PEKİN'DEN SERT MİSİLLEME VE TEDARİK ZİNCİRİ KOPTU
Pekin yönetimi, Hollanda'nın Nexperia üzerindeki kontrolüne tepki göstererek şirkete ihracat kısıtlamaları getirdi. Çin, kısıtlamaları yumuşatsa da, çip sevkiyatlarının tam olarak yeniden başlaması için Hollanda hükümetinin Nexperia üzerindeki kontrolünü gevşetmesini şart koştu. Bu durum, Nissan ve Honda gibi otomotiv devlerini üretimi kısmaya zorlarken, Alman tedarikçi Bosch'un da fabrika çalışma saatlerini azaltmasına neden oldu. ABD merkezli Seraph Consulting CEO'su Ambrose Conroy, durumu "Kimse jeopolitik bir kesintiye hazırlıklı değildi ve hâlâ da değiller" sözleriyle özetledi.
YUAN ZORUNLULUĞU VE YENİ BAĞIMLILIKLAR
Konuya yakın kaynaklara göre, Nexperia geçen ayın sonlarında bazı yerli dağıtıcılara satışlara yeniden başladı ancak daha önce kullanılan yabancı para birimleri yerine yuan ile ödeme talep etti. Bu para birimi değişikliği, Çinli işletmenin Hollanda'daki merkezden daha bağımsız hareket etme girişimi olarak değerlendiriliyor. Ancak fabrika tüm yuan işlemlerini yönetemediği için sevkiyata hazır çipler Dongguan tesisinde yığıldı. ABD Başkanı Donald Trump'ın Seul'de Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile görüşmesinin ardından Çin, bu ay bazı Nexperia ihracatlarının yeniden başlamasına izin verdi. Ancak Londra merkezli Pelham Smithers Associates otomotiv analisti Julie Boote, çip krizinin otomotiv üreticilerinin önceki şoklardan ders çıkarmadığını belirterek, "Birkaç aylık çip stokuna sahip olmalarını beklersiniz. Son krizden sonra söyledikleri buydu" dedi.
ASML CEO'SUNDAN UYARI: 'DİYALOG HAYATİ ÖNEM TAŞIYOR'
Hollandalı teknoloji devi ASML Holding'in CEO'su Christophe Fouquet, Nexperia krizinin tedarik zincirinin ne kadar kırılgan olduğunu ve anlaşmazlıkların büyümesini önlemek için diyaloğun hayati önem taşıdığını vurguladı. Fouquet, "Bu konuyla ilgili önemli hususlardan biri, gerilimi yükseltmeden önce konuşmaktır; belki de bu sefer tam tersi oldu. Ortada büyük riskler var" ifadelerini kullandı. Tedarik zincirindeki bir diğer engel ise çiplerin araçlara entegre edilme biçimiyle ilgili. Nexperia yarı iletkenleri, elektriği yöneten güç modülleri gibi bileşenlerde yaygın olarak kullanılıyor ve genellikle doğrudan bileşenlerin üzerine lehimleniyor. Bu durum, çiplerin basitçe başka bir çiple değiştirilemeyeceği anlamına geliyor.
