Türkiye'de tavuk ihracatına getirilen sınırlama, iç piyasada fiyat artışı iddiaları ve arz güvenliği endişeleriyle tartışma konusu oldu. Ancak sektör temsilcileri, sorunun kökeninin dışarıda değil, içerideki yüksek maliyetlerde yattığını ve ihracatın durdurulmasının fiyatları düşürmeyeceğini iddia ediyor.
FİYATLAR MALİYETİN ALTINDA, İHRACAT TEHDİT ALTINDA
Sanayiciler, tavuk etindeki fiyat artışlarının enflasyonun altında kaldığını ve kırmızı ete erişimin zorlaşmasıyla tavuk talebinin arttığını belirtiyor. Üreticiler ise 14 aydır üretim tarafında fiyatlarda herhangi bir artış olmadığını, ancak piyasada satış fiyatlarının çoğunun maliyetlerinin yüzde 10 altında tutulduğunu vurguluyor. Firmaların yüzde 15-25 arasında zam yapma girişiminin ardından gelen ihracat sınırlamasının, zaten zor şartlarda üretim yapan küçük üreticileri daha da zora sokacağı ifade ediliyor. Yurt dışına gitmeyen ürünlerin iç piyasada değerlendirilemediği ve böyle bir talep oluşmadığı dile getiriliyor.
PAZARDA YÜKSEK FİYATLAR, ÜRETİCİDE ZARAR
Türkiye Kanatlı Hayvan Eti Üreticileri Merkez Birliği Başkanı Abdullah Koç, marketlerde bütün piliç tavuğun 90-94 lira, piliç kilo fiyatının ise 70-75 lira civarında satıldığını belirtiyor. Koç, 'Markette bugün salatalık 120 lira, domates 115 lira. Ekmek kilo fiyatı 70 lira. Ama piliç kilosu da 70 lira, markette bütün piliç 90 lira. Kırmızı et fiyatı en düşük 900 lira; zaten ulaşamayan beyaz ete yöneliyor. Bu şartlarda beyaz et en son gidişatı etkileyen ürün olur. İfade edilen artış yapılsa bile bu fiyatlarla yarışamaz.' diyerek, getirilen sınırlamanın yeniden değerlendirilmesi çağrısında bulunuyor. İstanbul Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği (İSHİB) Başkanı Müjdat Sezer de, ihracat yasaklarının küresel arenada 'güven' sarsıcı olduğunu ve uzun vadeli anlaşmalarda Türkiye'yi tercihten uzaklaştırabileceğini belirtiyor.
İHRACAT YASAĞI VE SEKTÖRÜN GEÇMİŞ SORUNLARI
Ticaret Bakanlığı, Ramazan ayı öncesinde temel gıda fiyat artışlarının önüne geçilmesi ve iç talepteki artışa karşı arz güvenliğini koruma gerekçeleriyle kanatlı eti ihracatına sınırlama getirildiğini duyurdu. İhracat yasağının arkasında, firmaların tavuk eti fiyatlarına yüzde 15-25 arasında zam yapma kararı olduğu belirtiliyor. Sektörde faaliyet gösteren bazı firmaların fiyat artışına karşılık bakanlığın ihracatı sınırlandırdığı ifade edildi. Daha önce de, geçen eylül ayında beyaz et sektöründe faaliyet gösteren firmalar Rekabet Kurulu tarafından rekabeti engelleyici unsurlar nedeniyle denetlenmiş, cezalar verilmiş ve anlaşmalar yapılmıştı. Ancak sektör temsilcileri, çoğu firmanın maliyet altında satış yaptığını ve borsaya açık markaların verilerine bakıldığında 9 aydır zararda olduklarını, 'artacak' denilen oranların bile zararı karşılamadığını savunuyor.
