Konut sitelerinde her yıl ocak ayında yapılan genel kurullar, özellikle aidat artışları nedeniyle gergin anlara sahne oluyor. Asgari ücrete gelen zammın ardından yaşanan 'fahiş' artışlar, gayrimenkul hukuku uzmanları tarafından mercek altına alındı. Avukat Ali Güvenç Kiraz, maliklerin ve kiracıların bu süreçteki haklarını ve dikkat etmeleri gereken noktaları detaylandırdı.
GENEL KURULA KATILIM VE İTİRAZ HAKLARI
Her kat malikinin genel kurullarda söz ve karar sahibi olduğunu hatırlatan Kiraz, kiracıların da maliklerinden alacakları yetki belgesiyle toplantılara katılabileceğini belirtti. Yönetimin, genel kuruldan önce tüm mali bilgileri içeren raporu sunmakla yükümlü olduğunu vurgulayan avukat, genel kurulda karara bağlanmayan aidat artışlarına karşı her zaman yasal yollara başvurulabileceğini söyledi. Genel kurula katılan maliklerin itirazlarını tutanağa geçirmesi gerektiğini, aksi halde durumu belgelemeleri gerektiğini ifade etti. İtiraz davası açmak için genel kurula katılanlarda 1 ay, katılmayanlarda ise kararı öğrendikten sonra 1 ay ve en geç genel kuruldan 6 ay içinde süre sınırı bulunuyor.
HAKSIZ HARCAMALARA KARŞI DİKKAT!
Kat malikleri, sitenin genel ihtiyaçları dışında yapılan 'zorunlu olmayan' veya 'lüks nitelikli' harcamalara itiraz etme hakkına sahip. Bu tür harcamalar için ödenen aidatların hukuki dayanağı sorgulanabilir. Örneğin, sitede yaşayan çocuk sayısı azken veya hiç yokken masrafı yüksek bir bebek bakım odası ve personeli oluşturulması bu kapsama girebilir. Ayrıca, piyasa araştırması yapılmadan, birden fazla teklif alınmadan yapılan ve piyasa ortalamasının çok üzerinde fiyatlarla gerçekleştirilen işler (örneğin, mantolama gibi büyük tadilatlar) de itiraz konusu olabiliyor.
KİRACI VE MALİK SORUMLULUKLARI FARKLI
Kullanım kaynaklı giderler olarak kabul edilen görevli maaşları, asansör bakımı, ortak alan aydınlatması, havuz giderleri, yönetim giderleri ve çevre temizlik vergisi gibi kalemler kiracının sorumluluğundadır. Buna karşılık, binanın kendisiyle ilgili yapısal giderler, yani demirbaş niteliğindeki harcamalar (güçlendirme, boya, asansör değişimi gibi) mal sahibine aittir. Borçlar Kanunu, kiracıların sorumluluğunda olmayan giderlerin sözleşmeyle kiracıya yüklenmesini yasaklamıştır; bu tür maddeler geçersiz sayılır. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın hazırladığı yeni 'Site Yönetim Yasası' taslağı ile fahiş aidat artışlarının önüne geçilmesi ve site yönetimlerinin denetiminin sıkılaştırılması hedefleniyor. Bakan Murat Kurum, bu yasa ile keyfi artışların durdurulacağını ve denetim mekanizmalarının güçlendirileceğini belirtti.
