DÜNYA
Yayınlanma : 22 Ocak 2026 18:28
Düzenleme : 22 Ocak 2026 18:28

Oturma şekliniz beyninizi nasıl etkiliyor? Yeni araştırma şaşırtıcı sonuçlar ortaya koydu

Oturma şekliniz beyninizi nasıl etkiliyor? Yeni araştırma şaşırtıcı sonuçlar ortaya koydu
Yeni araştırma, 'aktif oturmanın' beyin sağlığını desteklediğini, 'pasif oturmanın' ise olumsuz etkiler yarattığını ortaya koydu. Otururken yapılan aktivite türü, bilişsel becerileri doğrudan etkiliyor.

Yapılan yeni bir araştırma, oturma pozisyonumuzun beyin sağlığımız üzerinde önemli ve farklı etkilere sahip olduğunu gösteriyor. Bulgulara göre, 'aktif oturma' olarak tanımlanan durumlar beyin sağlığını desteklerken, 'pasif oturma' ise olumsuz sonuçlara yol açabiliyor.

HER OTURMA ŞEKLİ AYNI DEĞİL

Hareketsiz kalmanın hem fiziksel hem de ruhsal sağlık için zararlı olduğu genel kabul görse de, yeni bir çalışma oturarak yapılan her aktivitenin beyin üzerinde aynı etkiyi yaratmadığını ortaya koydu. 85 farklı çalışmanın bir araya getirildiği bir derleme, iskambil oynamak veya kitap okumak gibi 'aktif oturma' ile televizyon izlemek gibi 'pasif oturma' arasında belirgin bir ayrım olduğunu gösterdi. Araştırmacılar, aktif oturmanın beyni zihinsel olarak daha fazla meşgul ederek beyin sağlığını destekleyebileceğini belirtiyor. Bunun temel nedeni ise aktif oturmanın beyni uyarırken, pasif oturmanın kişiyi hem fiziksel hem de bilişsel olarak geri plana itmesi olarak açıklanıyor.

GÜNLÜK TERCİHLERİN BEYİN SAĞLIĞINA ETKİSİ

Avustralya'daki Queensland Üniversitesi'nden halk sağlığı araştırmacısı Paul Gardiner, toplam oturma süresinin beyin sağlığıyla ilişkili olduğunu ancak çoğu çalışmada oturmanın tek bir kategori altında ele alındığını ve yapılan aktivitenin türünün dikkate alınmadığını vurguluyor. Gardiner, insanların günlerinin büyük bir kısmını oturarak geçirdiğini hatırlatarak, "Bu nedenle nasıl oturduğumuz gerçekten önemli. Televizyon izlemek yerine kitap okumak gibi küçük günlük tercihler, yaşlandıkça beyin sağlığını korumaya yardımcı olabilir." ifadelerini kullanıyor.

AKTİF VE PASİF OTURMANIN BİLİŞSEL SONUÇLARI

Araştırmacılar, egzersizin bilişsel sağlık için vazgeçilmez olduğunun altını çizerken, beyni çalıştırmanın da en az onun kadar önemli olduğuna dikkat çekiyor. İncelenen çalışmalarda, okuma, kart oyunları oynama ve bilgisayar kullanma gibi aktif oturma faaliyetlerinin yürütücü işlevler, durumsal bellek ve çalışma belleği gibi bilişsel becerilerle güçlü ve olumlu ilişkiler gösterdiği saptandı. Buna karşılık, özellikle televizyon izleme gibi pasif oturma eylemleri, demans riskinde artış dahil olmak üzere olumsuz bilişsel sonuçlarla tutarlı bir şekilde ilişkilendirildi. Araştırmacılar, bu bulguların gelecekteki sağlık araştırmalarına ve daha detaylı sağlık rehberlerine ışık tutmasını umuyor.