Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi (NEVÜ) Fen Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü öğretim üyeleri, Ürgüp ilçesi Taşkınpaşa köyünde gerçekleştirdikleri yüzey araştırmasında önemli bir keşfe imza attı. Bir vatandaşın odunluk olarak kullandığı kayadan oyma mekan, temizlik çalışmaları sonucu ortaya çıkarıldı. Bu çalışmalar, İslam medeniyetine ait, 600 yıllık olduğu değerlendirilen taş işçiliği mihrabın da bulunduğu bir ibadethanenin gün yüzüne çıkarılmasını sağladı.
600 YILLIK İBADETHANE: TAŞKINPAŞA KÜLLİYESİ İLE BAĞLANTISI
NEVÜ Fen-Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Savaş Maraşlı, bulunan yapının Taşkınpaşa Külliyesi’ne bağlı bir yapı olduğunu düşündüklerini belirtti. Maraşlı, yapının tekkelerde çorbanın kaynatıldığı, yemeğin yapıldığı, misafirlerin ağırlandığı bir mekan olabileceğini, daha önce hiçbir literatürde geçmediğini ve 1960'lardan beri sanat tarihçileri tarafından incelenen külliyenin camisi, türbesi ve zaviyesinin aksine, bu yapının bugüne kadar gözden kaçtığını ifade etti. Yapının cephe süslemelerinin Selçuklu ve Beylikler Dönemi mimari özelliklerini taşıdığını ve malzeme ve teknik açıdan da dönemin izlerini barındırdığını sözlerine ekledi.
ERETNA DÖNEMİ MİMARİSİ VE EMİR TAŞKIN İLE İLİŞKİ
NEVÜ Sanat Tarihi Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Alper Altın ise yapıda yoğun şekilde geometrik ve bitkisel süslemelerin kullanıldığını ve stil kritiği sonucunda yapının Eretna dönemine ait olduğu düşüncesini dile getirdi. Altın, benzer özelliklerinden dolayı yapının Emir Taşkın tarafından yaptırılmış olabileceğini belirtti. Yapının kullanım amacının tam olarak bilinmediğini, ancak mihrabın bulunması nedeniyle burada namaz kılındığının düşünülebileceğini ifade etti. Arka tarafta bulunan nişin muhtemelen mihrap nişi olduğunu ve kıble yön tayinine bakıldığında camiyle aynı yöne denk geldiğini de ekledi.
YAPININ ORTAYA ÇIKIŞ SÜRECİ VE GELECEK PLANI
Doç. Dr. Altın, yapının ortaya çıkış sürecini anlatırken, Ürgüp müze müdürünün düzenlediği bir sempozyumda bu eserden bahsettiğini ve daha sonra Savaş Maraşlı'nın yüzey araştırması sırasında yapının bulunduğu evin sahibinden bilgi aldıklarını belirtti. Evin sahibi Mehmet Ersen'in yapıyı kendilerine açtığını ve ilk geldiklerinde bazı yerleri göremediklerini, hatta kitabeyi ancak dün gece fark edebildiklerini anlatan Altın, yapının bakir bir alan olduğunu ve burada yapılacak çalışmalarla yapının işlevini ve süslemelerini daha detaylı ortaya çıkarmayı planladıklarını ifade etti. Yapının bulunduğu evin sahibi Mehmet Ersen (63) ise yıllardır aynı evde yaşadığını, babasının zamanında turistlerin buraya geldiğini ancak eve alınmadığını ve burada bir cami olduğunu söylediklerini belirtti. Ersen, burayı Taşkın Paşa’nın camisi olarak bildiklerini, ancak külliye olarak belirlendiğini ve asıl caminin daha sonra yaptırıldığını, ancak ilk geliş yerinin burası olduğunu söyledi.