Küresel çapta faaliyet gösteren büyük şirketler, azalan ekonomik beklentiler ve yapay zeka destekli otomasyonun hızla yaygınlaşmasıyla birlikte on binlerce çalışanı işten çıkarma kararı alıyor.
YAPAY ZEKA DÖNÜŞÜMÜ İŞ GÜCÜNÜ ETKİLİYOR
Ekonomik belirsizliklere rağmen yapay zeka yatırımlarını hızlandıran firmalar, bu teknolojilerin sağladığı verimlilik artışını kullanarak kurumsal kadrolarını küçültmeye başladı. Verimlilik hedeflerinin yanı sıra durgun tüketici talebi, artan maliyetler ve zayıf büyüme görünümü de bu yeniden yapılanma sürecini tetikliyor. Yapay zeka destekli otomasyonun iş süreçlerini dönüştürmesi, özellikle beyaz yakalı çalışanlar için iş bulmayı zorlaştırırken, mavi yakalı ve teknik mesleklerde hala iş fırsatları mevcut. Ancak birçok vasıflı çalışan ve yeni mezun, değişen iş gücü piyasasında artan rekabet baskısı altında kalıyor. Son dönemde perakende, teknoloji ve telekomünikasyon gibi sektörlerdeki birçok şirket, ardı ardına binlerce kişilik kurumsal kadro küçültme kararı aldı. Bu ay sadece ABD'de 25 binden, Avrupa'da ise 20 binden fazla çalışanı etkileyen işten çıkarma duyurusu yapılması dikkat çekici. Bu durum, istihdam azaltan Amazon, UPS, Nestle, Target ve Accenture gibi küresel devlerin varlığıyla iş gücü piyasasındaki dengelerin değişebileceğine işaret ediyor.
DEV ŞİRKETLERDEN BÜYÜK KÜÇÜLME KARARLARI
Bu hafta, ABD merkezli nakliye devi UPS, operasyonel iş gücünü yaklaşık 34 bin kişi azalttığını duyurdu. Şirket, daha verimli bir işletme modeli benimsemek ve piyasa dinamiklerine daha hızlı uyum sağlamak amacıyla başlattığı girişim kapsamında öncelikle yönetim kademelerinde olmak üzere yaklaşık 14 bin çalışanı işten çıkardı. Böylece UPS, bu yıl toplamda 48 bin çalışanıyla yollarını ayırmış oldu. ABD'li teknoloji şirketi Amazon da şirket genelinde organizasyonel değişiklikler yaparak yaklaşık 14 bin kurumsal pozisyonu azaltacağını belirtti. Yapay zekanın dönüştürücü etkisine vurgu yapan Amazon, daha yalın ve sahiplenmeye dayalı bir organizasyon yapısına geçilmesi gerektiğine inanıyor. ABD'li çip şirketi Intel, bu yaz sonuna kadar 24 bin çalışanını işten çıkaracağını, Almanya, Polonya ve Kosta Rika'daki projelerini iptal edeceğini ve üretim kapasitesini talebe göre yeniden şekillendireceğini açıkladı. İsviçre merkezli gıda devi Nestle ise maliyet azaltma programı kapsamında iki yıl içinde dünya çapında 16 bin çalışanını işten çıkarmayı planlıyor; bu sayının 12 bini beyaz yakalı, 4 bini ise imalat ve tedarik zinciri birimlerinden olacak. İrlanda merkezli teknoloji hizmetleri şirketi Accenture, yapay zekanın hızla entegrasyonu ve kurumsal talebin yavaşlaması nedeniyle dünya genelinde 11 binden fazla çalışanı işten çıkaracağını duyurdu. Danimarkalı ilaç şirketi Novo Nordisk da yeniden yapılanma kapsamında 9 bin kişiyi işten çıkarmayı planlıyor ve bunların 5 bininin Danimarka'da olacağı öngörülüyor. ABD'li otomobil üreticisi General Motors, elektrikli araç pazarındaki yavaşlama gerekçesiyle Michigan ve Ohio'daki üretim tesislerinde 1700'den fazla çalışanı işten çıkardı. Medya şirketi Paramount Skydance ise yaklaşık 1000 çalışanı işten çıkarma sürecini başlattı ve bu sayının 2 bine ulaşması bekleniyor. Teknoloji devlerinden Microsoft, temmuz ayında çalışanlarının yaklaşık yüzde 4'ünü, yani yaklaşık 9 bin kişiyi işten çıkaracağını açıkladı. Londra merkezli denetim firması PwC, 30 Haziran'da sona eren 12 aylık dönemde 5 bin 600 çalışanını azalttı. ABD merkezli yazılım şirketi Salesforce, 4 bin çalışanını işten çıkardığını duyurdu. ABD'li perakende şirketi Target, 10 yıldaki ilk büyük işten çıkarması olarak 1800 kişiyi işten çıkaracağını açıkladı. ABD'li market zinciri Kroger'in de yaklaşık 1000 kurumsal çalışanı işten çıkaracağı bildirildi. Yarı iletken ekipman sağlayıcısı Applied Materials, çalışanlarının yüzde 4'ünden azını işten çıkaracağını belirtti. Teknoloji devlerinden Meta da yapay zeka biriminde yaklaşık 600 çalışanı işten çıkaracak. ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell, birçok şirketin işe alım yapmayacağını veya işten çıkarmalara gideceğini ve bunun nedenleri arasında yapay zekanın da yer aldığını belirtti. Powell, bu durumu yakından takip ettiklerini vurguladı.
