Türkiye, Hint Okyanusu'nun stratejik Afrika Boynuzu bölgesinde enerji, uzay ve balıkçılık faaliyetlerini genişletirken, askeri varlığını da güçlendiriyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 2011'deki Somali ziyareti, iki ülke arasındaki ilişkileri 'kara gün dostluğu' atmosferinde stratejik bir seviyeye taşıdı. Bu ivme, Mogadişu'daki TURKSOM Askerî Eğitim Üssü'nün 2017'de açılmasıyla somutlaştı.
PETROL ARAMA VE ASKERİ İŞ BİRLİĞİ HIZ KAZANDI
Şubat 2024'te imzalanan Savunma ve Ekonomik İş birliği Çerçeve Anlaşması'nın ardından, Temmuz 2024'te TPAO ile Somali Petrol Otoritesi arasında yapılan anlaşmayla Türkiye, Somali deniz yetki alanlarındaki üç blokta petrol ve doğal gaz arama ile üretim hakkı elde etti. Aynı yıl, OYAK ile Somali Balıkçılık Şirketi arasındaki mutabakat doğrultusunda 2025'te kurulan SOMTURK, Somali'nin münhasır ekonomik bölgesindeki balıkçılık faaliyetlerinin lisanslanmasından sorumlu hale geldi. Askeri alanda ise Türk Hava Unsur Komutanlığı, Atak helikopterleri ve üç F-16 savaş uçağı ile takviye edildi; Somali ordusuna M-48 tankları ve Kirpi gibi zırhlı personel taşıyıcıları da sağlandı.
ÇAĞRI BEY SONDAR GEMİSİ TARİHİ BİR GÖREVLE YOLA ÇIKTI
7. nesil ultra derin deniz sondaj gemisi Çağrı Bey, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar'ın katılımıyla Taşucu Limanı'ndan Somali'ye uğurlandı. Bakan Bayraktar, bu olayı 'tarihi bir an' olarak nitelendirerek, Çağrı Bey'in ilk defa mavi vatan dışında bir göreve çıktığını vurguladı. Geminin Nisan 2024'te Curad-1 kuyu noktasına ulaşarak derin deniz sondajına başlayacağı açıklandı; 'Curad' isminin Somalice'de 'yeni doğan ilk bebeklere verilen isim' olduğu belirtildi. Çağrı Bey, 12 bin metre derinliğe kadar sondaj yapabilme kapasitesiyle, Cebelitarık Boğazı üzerinden Atlas Okyanusu'na açılarak Batı Afrika kıyılarını takip edip Ümit Burnu'nu geçerek Somali'ye ulaşacak.
UZAY ÜSSÜ VE FÜZE TESTLERİ İÇİN STRATEJİK KONUM
Somali, Türkiye'nin uzay ve füze programları için kritik bir rol üstleniyor. Ekvatora yakın konumu, uzay limanı kurulumu için ideal olarak değerlendiriliyor; bu, uzay roketlerinin menzilini ve verimliliğini artırmaya yardımcı olacak. Ayrıca, Afrika ana karasının doğu ucundaki pozisyonu, Hint Okyanusu'na doğru yapılacak uzun menzilli füze testleri için uygun bir alan sunuyor. Planlanan uzay üssü, Tayfun ve Cenk gibi 2 bin kilometre menzil hedefli füzelerin testleri açısından da önem taşıyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan, Çağrı Bey'in yolculuğu öncesi Bakan Bayraktar ile yaptığı telefon görüşmesinde, personelden 'güzel müjdeler' beklediğini ifade etti.