İspanyol Pireneleri'nin derinliklerinde on yıllardır bilim insanlarını meşgul eden gizemli coğrafi oluşumların sırrı çözüldü. İlk bakışta doğal güçlerin eseri gibi görünen bu engebeli arazi, aslında Roma İmparatorluğu'nun yaklaşık 2000 yıl önce işlettiği devasa bir altın madeniymiş. Antik mühendislerin doğayı kendi lehlerine nasıl ustaca kullandığını gösteren bu keşif, Roma'nın zenginlik kaynaklarına ışık tutuyor.
ANTİK MÜHENDİSLİĞİN HARİKASI: RUINA MONTIUM
Roma İmparatorluğu'nun bu altın madeninde uyguladığı yöntem, 'Ruina Montium' olarak bilinen hidrolik madencilik tekniğiydi. Dağların zirvelerine inşa edilen devasa su rezervuarlarında biriktirilen tonlarca su, özel kanallar aracılığıyla altın içeren tortu yataklarına yüksek bir debiyle salınıyordu. Bu kontrollü su baskınları, dağ yamaçlarını anında parçalayarak çamurlu bir tortu yığını oluşturuyor, işçiler de bu tortunun içindeki altın parçacıklarını kolayca topluyordu. Bu yöntem, Romalılara çok az insan gücüyle muazzam miktarda toprağı verimli bir şekilde işleme olanağı sağlıyordu.
2 MİLYON METREKÜP TOPRAK HAREKETİ VE TARİHİ KANITLAR
Arkeolojik kazılarda gün yüzüne çıkarılan 4,5 metre genişliğindeki antik su deposu (baraj), hidrolik sistemin kalbi olarak tanımlandı. Optik Olarak Uyarılmış Lüminesans (OSL) tarihleme yöntemiyle yapılan analizler, madenin Milattan Sonra 2. yüzyılın sonu ile 3. yüzyılın başı arasında, yani Roma İmparatorluğu'nun zirve döneminde aktif olduğunu gösterdi. Hesaplamalar, Romalıların yalnızca suyun gücüyle tam 2 milyon metreküp (birkaç milyon ton) toprağı yerinden oynattığını ortaya koydu. Bu keşif, antik tarihçi Yaşlı Pliny ve şair Martial'in bahsettiği 'Pirene Altınları'nın efsaneden ibaret olmadığını kanıtlıyor ve Roma'nın askeri seferlerini, kamu binalarını ve lüks yaşamını finanse eden zenginliğin kaynağını anlamamıza yardımcı oluyor.
