İran ile ABD arasında devam eden savaşta hem sahada hem de diplomasi masasında kritik bir dönem işlemeye başladı. İran petrol endüstrisi, depolama kapasitesinin dolmasına yalnızca yaklaşık 12 gün kaldığı bir süreçte üretim krizinin eşiğine gelirken, diğer tarafta Trump yönetiminin Savaş Yetkileri Yasası kapsamında belirlenen 60 günlük süresi 1 Mayıs’ta sona eriyor.
ZAMAN BASKISI VE MÜZAKERELER
Bu iki paralel zaman baskısı, tarafların müzakere stratejilerini doğrudan etkiliyor. Her iki taraf da birbirlerine karşı oyalama taktikleri uygularken, müzakerelerin başlaması için karşı taraftan geri adım atılmasını bekliyorlar. Trump yönetiminin İran'a taviz verme görüntüsü vermemek için İran limanlarına yönelik ablukayı uzatmayı hedeflediği değerlendiriliyor. İran cephesinde ise, ülkenin petrol ihracatının kalbi olan Harg Adası, en kritik düğüm noktası durumunda. Harg Adası, İran petrolünün yüzde 90’ından fazlasının işlendiği ve yaklaşık 30 milyon varillik depolama kapasitesine sahip.
ALTERNATİF ÇÖZÜMLER
Ancak Hürmüz Boğazı’ndaki fiili abluka nedeniyle ihracat büyük ölçüde durmuş durumda. Denizcilik analistlerine göre, mevcut boş alan 13 milyon varile kadar gerilemiş ve günlük yaklaşık 1 milyon varillik net girişle birlikte depoların 12-13 gün içinde tamamen dolması bekleniyor. Tahran yönetimi, bu durumu aşmak için sıra dışı yöntemlere başvuruyor. Yıllardır kullanılmayan tankerler yeniden devreye alınırken, terk edilmiş rezervuarlar ve konteynerler geçici depolama alanı olarak kullanılmaya başlanıyor. İran Petrol, Gaz ve Petrokimya Ürünleri İhracatçıları Birliği Sözcüsü Hamid Hüseyni, ülkesinin petrol sevkiyatını gerçekleştirebilmek için demir yolu üzerinden Çin'e petrol gönderme girişiminde bulunduğunu açıkladı. Ancak, üretimi durdurmanın yarattığı riskler de mevcut; özellikle su enjeksiyonlu petrol sahalarında üretimin kesilmesi, kuyularda geri dönülemez hasarlara yol açabilir. Son olarak, ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Hürmüz Boğazı’na yönelik Amerikan ablukasının etkisiyle İran’ın petrol endüstrisinin üretimini kademeli olarak durdurmaya başladığını belirtti. Trump yönetimi, 1 Mayıs'ta dolacak olan süre içerisinde nasıl bir yol izleyeceği konusunda belirsizlik yaşıyor.
