İran, çatışmalarda hedef alınan nükleer tesislerine Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) müfettişlerinin erişimine izin vermeyeceğini net bir dille açıkladı. Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekai'nin pazartesi günü yaptığı açıklamaya göre, Tahran yönetiminin bu konuda herhangi bir planı bulunmuyor. İran'ın UAEA ile ilişkilerini mevcut protokoller çerçevesinde sürdüreceği belirtilirken, geçtiğimiz hafta İsviçre'de gerçekleşen görüşmelerde Tahran'ın nükleer konuyu gündeme getirmediği ve yeni taahhütlerde bulunmadığı vurgulandı. İranlı sözcü, UAEA ile yürütülecek iş birliğinin, ülkenin kendi iç mevzuatına, yani Meclis onayına ve Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi kararlarına tabi olacağını ekledi.
ULUSLARARASI BASKI ARTIRILIYOR
Bu gelişme, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 10 Haziran'da ABD destekli bir karar tasarısını onaylamasının ardından geldi. Söz konusu karar, İran'ın elindeki zenginleştirilmiş uranyum stoklarını eksiksiz beyan etmesini ve UAEA müfettişlerinin bunları doğrulamasına olanak tanımasını talep ediyor. Bu durum, ABD ile Tahran arasındaki zaten karmaşık olan müzakere sürecini daha da zorlaştırabilir. Reuters'ın kapalı toplantılara katılan diplomatlara dayandırdığı bilgilere göre, karar tasarısı ABD, İngiltere, Fransa ve Almanya tarafından sunuldu ve 35 üye ülkeden 21'inin onayıyla kabul edildi. Karşı oy kullananlar arasında Rusya, Çin ve Nijer yer alırken, Venezuela'nın oylamaya katılmasına izin verilmediği belirtildi.
İSVİÇRE'DEKİ GÖRÜŞMELER VE ARABULUCULUK ÇABALARI
Bu arada, İran ile ABD arasında Katar ve Pakistan'ın arabuluculuğunda İsviçre'de gerçekleşen müzakerelerin ilk turu 21 Haziran'da tamamlandı. Müzakerelerde, 14 maddelik bir mutabakat zaptının uygulanmasına yönelik teknik detaylar ele alındı. Arabulucu ülkelerin dışişleri bakanlıklarından yapılan ortak açıklamada, tarafların üst düzey bir komite kurarak siyasi yönleri denetleme konusunda anlaştıkları ve 60 gün içinde nihai bir anlaşmaya ulaşmayı hedefleyen bir yol haritası üzerinde uzlaştıkları bildirildi. Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, komitenin ilk toplantısının başarıyla geçtiğini ve yol haritasının belirlendiğini duyurarak, müzakerelere olumlu ve yapıcı bir atmosferde devam edildiğini belirtti. Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Muhammed bin Abdurrahman ise, mutabakat zaptının savaşın durması için bir zemin oluşturduğunu ancak müzakereleri sabote etmek isteyen tarafların bulunduğunu dile getirerek, Lübnan ve Hürmüz Boğazı gibi konuların müzakereleri etkileyebileceği uyarısında bulundu.
