ABD ve İran arasındaki diplomatik ve askeri gerilim, Hürmüz Boğazı'ndaki yeni gelişmelerle birlikte doruk noktasına ulaştı. İran Dışişleri Bakanlığı, ABD'nin sunduğu yeni anlaşma teklifini incelediklerini açıklarken, ABD ordusu Hürmüz'de İran'a ait bir tankere yönelik askeri operasyon düzenledi. Bu hamleye sert tepki gösteren Tahran yönetimi, durumu 'korsanlık' olarak nitelendirerek, Hürmüz'den geçiş için yeni bir 'Boğaz Otoritesi' kurduğunu ve bu kurumdan izin alınması gerektiğini duyurdu.
Müzakereler Sürüyor, Gerilim Artıyor
ABD ile İran arasındaki müzakereler, Hürmüz Boğazı'ndaki tırmanan gerilimin gölgesinde devam ediyor. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, ABD'nin görüşlerinin kendilerine iletildiğini ve şu an bunları inceleme aşamasında olduklarını belirtti. Bekayi, ABD'ye karşı 'güçlü ve makul şüpheler' bulunmasına rağmen İran'ın 'ciddiyetle ve iyi niyetle' müzakerelere devam ettiğini vurgulayarak, ülkesinin kırmızı çizgilerinin bir kez daha altını çizdi. İran'ın yarı resmi haber ajansı Tesnim'e göre, müzakere heyetine yakın bir kaynak, metnin incelendiğini ancak ABD'ye henüz bir yanıt verilmediğini bildirdi. İki ülke arasındaki mesajlaşma ise Pakistan aracılığıyla taşınıyor. İran basını, Tahran'ın 14 maddelik anlaşma önerisine karşı Washington'ın yanıt verdiğini duyururken, arabulucu Pakistan'ın İçişleri Bakanı Tahran'da temaslarda bulundu.
Hürmüz Boğazı'nda Yeni Denetim Haritası
Bu arada, Hürmüz Boğazı'ndaki askeri hareketlilik de dikkat çekici boyutlara ulaştı. Amerikan Merkez Kuvvetler Komutanlığı Centcom, ablukayı deldiği şüphesiyle İran'a ait bir petrol tankerine asker çıkardığı anlara dair görüntüleri paylaştı. Açıklamaya göre ordu, mürettebata rotasını değiştirmesini istedi ve ardından Umman Körfezi'ndeki gemiyi serbest bıraktı. İran Dışişleri Bakanlığı ise uluslararası topluma çağrı yaparak, 'ABD'nin korsanlığına son vermesi için baskı yapılmalı' dedi. İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki geçişleri düzenlemek amacıyla kurduğu 'Basra Körfezi Boğaz Otoritesi (Fars Körfezi Su Yolu İdaresi)', Hürmüz Boğazı'nda kontrollü deniz bölgesi oluşturulduğunu ve denetim altına aldığı sınırları açıkladı. Sosyal medya hesabından yayımlanan haritada, Hürmüz Boğazı'ndan geçiş yapılabilmesi için söz konusu kurumdan izin alınması gerektiği ifade edildi. Bu denetim sahası, Hürmüz Boğazı'nın doğusunda İran'daki Mübarek Dağı bölgesi ile Birleşik Arap Emirlikleri'ndeki Güney Fuceyra hattı arasında kalan alan, batıda ise İran'daki Keşm Adası ile BAE'deki Ummu'l-Kayveyn arasındaki hat olarak belirlendi. İran Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri Komutanlığı da daha önce yayımladığı haritada aynı sınırları belirtmişti.
ABD ve İsrail'den Karşılıklı Açıklamalar
Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmeler yaşanırken, İsrail ordusu da İran'a yönelik olası saldırılara karşı 'en yüksek alarm durumunda' olduğunu açıkladı. İsrail Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir, ordunun her ihtimale hazırlıklı olduğunu belirtti. Bu durum, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a yönelik saldırıları erteleme kararı aldığı yönündeki açıklamalarının ardından geldi. Trump, Körfez ülkelerinin ricası üzerine saldırıları birkaç günlüğüne ertelediğini ve İran'a anlaşma sağlanması için sınırlı bir süre tanıdığını söylemişti. Trump ayrıca, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile yaptığı telefon görüşmesinin 'uzun ve dramatik' olduğunu ve ikilinin 'bir kararın eşiğinde' göründüğünü öne sürmüştü.
