Pakistan'ın arabuluculuk çabalarına rağmen ABD ile İran arasındaki askeri gerilim onuncu gününe girerken, Hürmüz Boğazı'ndaki durum giderek daha da kritik bir hal alıyor. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran'a yönelik dokuzuncu saldırı dalgasını tamamladığını duyururken, boğazın kontrolü iki ülke arasındaki en büyük anlaşmazlık noktası olmaya devam ediyor. İran, boğazdan yapılacak geçişlerin kendi belirlediği rotalardan ve kontrolünde olmasını isterken, ABD yönetimi ise geçişlerin tamamen serbest olması konusunda ısrarcı.
TANKERLER ALEV ALDI: KAZA MI, SALDIRI MI?
Dün sabah saatlerinde Hürmüz Boğazı'ndan geçmekte olan iki petrol tankerinde meydana gelen şiddetli patlamalar ve ardından çıkan yangınlar, bölgedeki gerilimi daha da tırmandırdı. İran, patlamaların belirlenen rotayı kullanmak istemeyen iki geminin yaşadığı bir kazadan kaynaklandığını bildirdi. İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO) tarafından yapılan açıklamada, ABD'nin desteğini aldığı iddia edilen dört geminin, seyir sistemlerini kapatıp uyarıları dikkate almayarak güvenli olmayan bir rotadan geçmeye çalıştığı ve bu sırada kaza yaptığı ileri sürüldü. Ancak İngiltere Donanması'ndan gelen açıklama, olayın karmaşıklığını artırdı. Bir geminin Umman Sultanlığı kıyılarına yakın bir noktada insansız hava aracı (İHA) saldırısına maruz kaldığı, mürettebatın ise yara almadan tahliye edildiği belirtildi. CENTCOM, 20 Temmuz itibarıyla yedi ticari gemiyi yeniden yönlendirdiğini ve bir gemiyi de İran limanlarından çıkış veya girişini engellemek amacıyla etkisiz hale getirdiğini duyurdu.
TRUMP'TAN SERT SÖZLER: BOĞAZ KONTROLÜ BİZDE
ABD Başkanı Donald Trump, gerilimin tırmanmasının ardından Fox News'e verdiği röportajda, Hürmüz Boğazı'nın tamamen ABD'nin kontrolünde olduğunu iddia etti. İran'ın askeri kapasitesinin sınırlı olduğunu belirten Trump, "Ellerinde bazı füzeler var, bazı insansız hava araçları var, belli bir üretim kapasiteleri de var. Ama çok fazla değil. Boğazı biz kontrol ediyoruz. Onlar hiçbir şeyi kontrol etmiyor" ifadelerini kullandı. Bu açıklamanın ardından CNN, ABD'nin Orta Doğu'da İran ile yaşanan gerilim nedeniyle uçak sayısını artırmayı hedeflediğini bildirdi. İran ise ABD ile yardımlaşan ülkelere nota vererek, bu ülkelerin Hürmüz Boğazı'nı kullanarak nakliyat yapmasına izin vermeyeceğini ve bu ülkelerin düşman safında değerlendirileceğini duyurdu.
BÖLGESEL YANKILAR VE YENİ TEHDİTLER
Hürmüz Boğazı'ndaki tansiyonun yükselmesi, bölgesel dengeleri de etkiliyor. İsrail'in de saldırıları yeniden başlatma ihtimalinin güçlendiği öne sürülüyor. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun, İran'a yönelik seçenekleri değerlendirmek üzere kabinesini topladığı ve Likud Partisi Milletvekili Moshue Saade'nin, İran'ın İsrail'den korktuğunu iddia ederek bir hafta içinde İsrail ordusunun savaşa yeniden katılabileceğini belirtmesi dikkat çekici. Diğer yandan, ABD'nin İran'a yönelik saldırıları sürerken, İran'ın da Kuveyt ve Bahreyn'in yanı sıra Ürdün'ü hedef aldığı iddiaları ortaya atıldı. İran resmi haber ajansı IRNA, Ürdün'deki bir hava üssünün hedef alındığını öne sürerken, Ürdün ordusu ise İran'dan fırlatılan üç füzenin engellenerek düşürüldüğünü bildirdi. Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımlarda, İran'ın öldürdüğü her ABD'li asker için katbekat bedel ödeyeceğini belirterek, tehditlerini yineledi.
