Cezayir Ulusal Halk Meclisi, Fransa'nın 1830'dan 1962'ye kadar sürdürdüğü sömürgecilik faaliyetlerini suç ilan eden yasa tasarısını oybirliğiyle kabul etti. Bu kararla birlikte, Cezayir resmi olarak Fransa'dan özür ve tazminat talebinde bulundu. Meclis Başkanı İbrahim Boughali'nin yönettiği oturumda, milletvekilleri Cezayir bayraklı atkılarla oylamaya katıldı ve 'Çok yaşa Cezayir' sloganları atarak tasarıyı onayladı.
FRANSA'DAN SERT TEPKİ GELDİ
Fransa Dışişleri Bakanlığı, yasanın kabulünü 'açıkça düşmanca bir adım' olarak nitelendirerek eleştirdi. Bakanlık, bu adımın Fransa-Cezayir diyaloğunun yeniden başlatılması çabalarına ve geçmişe ilişkin yatıştırıcı çalışmalara zarar verdiğini belirtti. Ancak, güvenlik ve göç gibi öncelikli konularda diyaloğu sürdürme niyetlerini de vurguladı.
YASANIN SİYASİ VE SEMBOLİK ETKİSİ
Uzmanlar, yasanın Fransa üzerinde bağlayıcı bir hukuki etkisi olmasa da, büyük bir siyasi ve sembolik öneme sahip olduğunu ve iki ülke arasındaki ilişkilerde bir kopuşa işaret ettiğini ifade ediyor. Yasa, Fransız sömürge yönetiminin nükleer denemeler, yargısız infazlar, işkence ve kaynak yağması gibi suçlarını listeliyor ve tam tazminat hakkını vurguluyor. İlişkiler, Fransa'nın Haziran 2024'te Fas'ın Batı Sahra'daki özerklik planını tanımasından bu yana gerginleşmişti.
CEZAYİR'İN TARİHİ YARALARI
Fransa, Cezayir'i 1830'da işgal ederek 1962'ye kadar sömürdü, bu dönemde işkence, katliamlar ve ekonomik sömürü gerçekleştirdi. Yerli Müslüman halka karşı kitlesel katliamlar yapıldı ve nüfus zorunlu göçlere maruz bırakıldı. Cezayir'in 1954-1962 bağımsızlık savaşında 1,5 milyon can kaybı yaşandığı belirtiliyor. Meclis Başkanı Boughali, yasanın 'Cezayir'in ulusal hafızasının silinemeyeceği veya pazarlık konusu yapılamayacağı' mesajını verdiğini söyledi.
