Tam dokuz ay önce okyanusta kaybolduğu düşünülen bir robot, bilim dünyasını şaşkına çevirerek geri döndü. Bu dönüş, sıradan bir olay değil; robot, küresel iklim değişikliği hakkında endişe verici verileri beraberinde getirdi.
ROBOTUN GİZEMLİ YOLCULUĞU
Avustralya Ulusal Bilim Ajansı CSIRO tarafından iklim değişikliğini araştırmak için okyanusa bırakılan bu serbest yüzen robot, güçlü deniz akıntıları nedeniyle planlanan rotasından saparak ulaşılması zor bir bölgeye sürüklendi. Tuzluluk ve sıcaklık sensörleriyle donatılmış olan robotun, her on günde bir yüzeye çıkarak veri iletmesi gerekiyordu. Ancak kalın buz tabakaları yüzünden bu iletişim gerçekleşemedi. Araştırmacılar, robotun kaybolduğunu düşünerek artık kullanılamaz olduğunu kabul etmişti.
BEKLENMEDİK DÖNÜŞ VE ÇARPICI KEŞİFLER
Tam dokuz ay sonra, robot beklenmedik bir şekilde yüzeye çıktı. Veri iletimi yapamamış olsa da görevini sürdürdüğü anlaşıldı. Robotun izlediği rota, Denman Buzulu ve Shackleton Buz Sahanlığı'nın altına kadar uzanıyordu. Her yüzeye çıkma girişiminde buz tabakasına temas etmesi, buzun derinliğini ölçmesine olanak sağladı. Toplanan 195 ayrı veri profili, bilim insanlarının daha önce ölçüm yapamadığı alanlardan elde edilmişti.
KÜRESEL DENİZ SEVİYESİ İÇİN TEHLİKE SİNYALLERİ
Robotun getirdiği veriler, Shackleton Buz Sahanlığı'nın sıcak okyanus sularından etkilenmediğini gösterirken, Denman Buzulu'nun altında erimeyi hızlandıran ılık suların varlığını ortaya koydu. Uzmanlar, Denman Buzulu'nun tamamen erimesi durumunda küresel deniz seviyelerinin yaklaşık 1.5 metre yükselebileceği konusunda uyarıda bulunuyor. Bu durum, kıyı yerleşimleri için ciddi riskler taşıyor. Araştırmacılar, bu keşfin Doğu Antarktika'dan alınan ilk doğrudan okyanus verileri olması nedeniyle büyük önem taşıdığını ve gelecekteki otonom okyanus araçlarının daha zorlu bölgelere gönderilmesinin yolunu açtığını ifade ediyor.
