RENK DEĞİŞİMİ VE SIRADIŞI ŞEKİL
Bilim insanları, bu değişimlerin olağan dışı olduğunu ve mevcut kuyruklu yıldız modelleriyle tam olarak açıklanamadığını belirtiyor. Astronom Michael Jager, tam Ay tutulması sırasında Namibya’nın karanlık gökyüzünden 3I/ATLAS’ın detaylı bir görüntüsünü yakaladıklarını ve kuyruklu yıldızın gaz açısından zengin komasını net şekilde görebildiklerini açıkladı. Ekibin bu hafta yayımladığı veriler, cismin etrafındaki ışık bulutunun (koma) güneşten uzaklaştığında daha hızlı büyüdüğünü, yaklaşırken ise yavaşladığını ortaya koydu. Araştırmacılar bu değişimin, cismin yüzeyinde parlak buz parçacıklarının salınmasından kaynaklandığını öne sürdü. 3I/ATLAS, 19 Aralık 2025’te Dünya’ya en yakın konumuna ulaşacak. Bu mesafe yaklaşık 270 milyon kilometre olacak, yani Dünya ile Mars arasındaki mesafe kadar.
YA YAPAY BIR SONDA MI?
Harvard fizikçisi Avi Loeb, cismin devasa boyutu, aşırı parlaklığı ve belirgin kuyruğunun olmayışı gibi nedenlerle 3I/ATLAS’ın “yapay bir sonda” olabileceğini savunuyor. Ancak Avusturyalı astronomlar, görüntülerinde komanın açıkça görüldüğünü vurgulayarak bu iddiayı reddetti. Jager, Hubble’ın belgelediği kuyruğun çok büyümediğini, yalnızca biraz daha parlaklaştığını, Eylül başında gaz bakımından zengin kuyruklu yıldızların aktif hale geldiği eşiğin aşıldığını ve 28 Ağustos’ta kuyruğun parladığını, birkaç gün sonra ise mavi filtreyle alınan görüntülerde gaz komasının oluşmaya başladığını belirtti. Bilim insanına göre bu, milyarlarca yıl boyunca uzay radyasyonuna maruz kalan cismin yüzeyinde oluşan kalın kabuğun artık çatlamasıyla açıklanabilir. 3I/ATLAS, ilk yıldızlararası cisim Oumuamua’dan (gaz ya da toz izi göstermemişti) ve ikinci cisim Borisov’dan (tipik bir kuyruklu yıldız gibi davranmıştı) farklı özellikler sergiliyor. Anti-kuyruk, aşırı renk değişimleri ve dev koma bunların başında geliyor.
DOĞAL OLMAYAN BİR DURUM MU?
Loeb, mevcut verilerden yola çıkarak farklı bir tablo çiziyor. Ağustos sonunda Şilili astrofizikçilerin yayımladığı çalışmaya atıf yapan Loeb, cismin yalnızca nikel salması ve bunun yanında demir bulunmamasının “doğal olmayan” bir durum olduğunu belirtiyor. Doğal kuyruklu yıldızlar nikel ve demiri birlikte yayarken, 3I/ATLAS’ın yalnızca nikel saçması Loeb’e göre “endüstriyel nikel alaşımı üretiminin imzası” olabilir. Araştırmacılar, cismin saniyede yaklaşık 5 gram nikel ve 20 gram siyanür saldığını, Güneş'e yaklaştıkça bu miktarların keskin şekilde arttığını saptadı. Ancak bu sürecin bilinen doğal kuyruklu yıldız mekanizmalarıyla açıklanamadığını da kaydetti.
