Ukrayna Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Heorhii Tykhyi, Milliyet.com.tr’ye verdiği özel röportajda, Rusya ile olası barış görüşmeleri, ateşkes ve Ukrayna’nın diplomasi hedefleri hakkında önemli açıklamalarda bulundu. Tykhyi, Türkiye, İsviçre ve Avusturya'nın barış görüşmeleri için gündeme gelmesini olumlu karşıladıklarını belirterek, Cumhurbaşkanı Zelenskiy'nin Ukrayna'nın barış görüşmelerinin yapılacağı mekanlarla ilgili hiçbir sorununun olmadığını defalarca vurguladığını söyledi. Ancak Rusya'nın görüşmeyi temelden önlemek için sürekli yeni koşullar sunduğunu ifade etti.
BARIŞ GÖRÜŞMELERİ VE ATEŞKES
Olası bir ateşkeste Ukrayna'nın egemenlikten ödün verip vermeyeceği sorusuna Tykhyi, Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha'nın tam, koşulsuz ve acil bir ateşkesin daha geniş barış çabaları için vazgeçilmez olduğunu belirttiğini hatırlattı. 11 Mart'ta Ukrayna'nın ABD'nin tam ateşkes teklifini kabul ettiğini, ancak Rusya'nın bu teklifi görmezden geldiğini ve katliamları durdurmayı reddettiğini söyledi. Rusya'nın hem ateşkes hem de daha geniş kapsamlı bir barış anlaşmasına dair taleplerinin ültimatomlara benzediğini vurguladı. Ukrayna yönetiminin, Moskova'ya baskı yapılmasının Rusya'yı barış çabalarında ciddileşmeye zorlayabileceğini belirttiğini de ekledi.
TÜRKİYE'NİN ROLÜ VE GÜVENLİK GARANTİLERİ
Tykhyi, Türkiye'nin Ukrayna için barış çabalarındaki önemini vurgulayarak, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın somut sonuçlar elde ettiğini, örneğin Temmuz 2022'de Karadeniz Tahıl Girişimi'nin kurulmasında önemli rol oynadığını belirtti. Ayrıca Türkiye'nin savaş başında askeri gemiler için boğazları kapatarak Karadeniz'de güvenlik durumunun daha da kötüleşmesini önlediğini ve savaş esirlerinin değişimi, Ukraynalı çocukların geri dönüşü gibi konularda önemli rol oynadığını ifade etti. ABD'nin olası güvenlik garantilerine ilişkin olarak ise, Başkan Trump'ın liderliğini ve Ukrayna'nın güvenlik garantilerine ilişkin net sinyallerini takdir ettiklerini, ancak bu garantilerin yasal olarak bağlayıcı ve sağlam olması gerektiğini vurguladı. Ukrayna'nın NATO üyeliğinin güvenlik garantileri sağlamak için en uygun yol olduğuna inandıklarını, ancak henüz o noktada olmadıkları için etkili güvenlik garantilerinin Madde 5 ile eşdeğer olması gerektiğini söyledi.
UKRAYNA'NIN DİPLOMASİ HEDEFİ VE RUSYA'NIN DURUMU
Ukrayna'nın diplomasi alanındaki uzun vadeli hedefinin kapsamlı, kalıcı ve adil bir barış olduğunu belirten Tykhyi, Ukrayna'nın bu yıl savaşı sona erdirmek istediğini, Ukrayna halkının barış ve güvenliği hak ettiğini ve Ukrayna'nın AB ve NATO'ya katılma yönündeki rotasının ülkenin stratejik tercihi olduğunu söyledi. Rusya'nın barış isteği konusuna değinen Tykhyi, Rusya'nın gerçek barış çabalarını tercih etmeye zorlamak için baskıya ihtiyaç olduğunu ifade etti. Ukrayna halkının ruh halini de değerlendiren Tykhyi, Ukrayna halkının tam kapsamlı savaşta olağanüstü cesaret ve dirayet gösterdiğini, Rusya'nın hiçbir stratejik hedefe ulaşamadığını ve son 1000 günde Ukrayna topraklarının yalnızca yüzde 1'ini ele geçirebildiğini belirtti. Ukrayna'nın savaşı seçmediğini ve barıştan daha çok arzuladığı hiçbir şey olmadığını ancak saldırganlıkla karşı karşıya kaldıkları için var olma hakkı, özgürlük ve gelecekleri için savaştıklarını vurguladı.