Türkiye'de orman yangınlarıyla mücadele sürerken, yangınların önlenmesi için alınması gereken önlemler de kamuoyunda geniş yankı buluyor. Yangın Ekolojisi Uzmanı Prof. Dr. Tuncay Neyişçi, Milliyet gazetesine yaptığı açıklamada, yangınlarla mücadelede merak edilen konuları ele aldı.
YARIM YÜZYILLIK İHMAL VE YANICI ORMANLAR
Son yıllarda yaşanan büyük orman yangınlarının temel nedeni, yarım yüzyıl önce başlayan ve yanlış uygulanan ağaçlandırma çalışmalarıdır. Bu ağaçlandırma alanlarının büyük bir bölümü, son derece yanıcı özelliklere sahip yaş dönemlerinde bulunuyor. Ülke genelinde bu yanıcı ormanların payı, yanan alanların yaklaşık yüzde 60'ını oluşturuyor. Yangına dirençli orman oluşturma ilkeleri biliniyor olmasına rağmen, dikkate alınmaması büyük bir ihmal olarak değerlendiriliyor. Bu durum, söndürme çalışmalarında başarı sağlanamamasının en önemli nedenlerinden biri.
YANGINA DİRENÇLİ ORMANLAR İÇİN ÖNERİLER
Yangına dirençli orman kurmanın iki temel yolu bulunmaktadır. Birincisi, orman içindeki rüzgar hızını düşürmek için rüzgar perdeleri oluşturmaktır. Rüzgar perdeleri, yangına neden olan rüzgar yönüne dik gelecek şekilde, sık dikilmiş piramidal servilerden oluşturulabilir. Rüzgarın kesilmesi, orman içerisindeki nemin korunmasını da sağlayarak, toprağın ve bitkilerin su kaybını azaltır. İkinci yöntem ise, yanıcı madde miktarını azaltmak ve yangına uyumlu bir toplum yaratmaktır.
TÜRKİYE'NİN YANGINLA MÜCADELE KAPASİTESİ VE SON GELİŞMELER
Türkiye, güçlü bir hava filosuna, binlerce personele ve gelişmiş gözetleme sistemlerine sahip olmasına rağmen, Bursa'da yaşanan orman yangınları, kentin yangın riski haritasındaki konumunu değiştirdi. 2024 yılında 674 hektar olan zarar gören alan, bu yıl birkaç hafta içinde 3 bin hektarı aştı. Son dönemde yaşanan yangınlar, son 10 yıllık Bursa ortalamasının katbekat üzerinde. Orman Genel Müdürlüğü verilerine göre, 1937-2024 yılları arasında Türkiye'de toplam 126 bin 268 orman yangını meydana geldi ve 1 milyon 907 bin hektar ormanlık alan kül oldu. Son 10 yılda ise yılda ortalama 2 bin 732 yangın yaşanırken, her yıl yaklaşık 25 bin 762 hektar alan zarar görüyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıkladığı yeni müdahale planı ise, 30 büyükşehirde belediyelerin, 51 ilde ise AFAD'ın yangınlarla mücadeleyi üstleneceğini öngörüyor. Bursa Orhaneli'ndeki yangınla ilgili tutuklanan şüphelinin savcılık ifadesi de kamuoyuyla paylaşıldı. İstanbul Beykoz'da ise işaret fişeğiyle yangın çıkaran şüpheli tutuklandı.