Bu yılın Nobel Ekonomi Ödülü, teknolojik yeniliğin uzun vadeli ekonomik büyümeyi nasıl beslediğini açıklayan çalışmalarıyla Joel Mokyr, Philippe Aghion ve Peter Howitt'e takdim edildi.
EKONOMİ ÖDÜLÜ SAHİPLERİ
İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi tarafından yapılan açıklamada, ödülün Northwestern Üniversitesinden Joel Mokyr’e, Collège de France ve Londra Ekonomi Okulu’ndan Philippe Aghion’a ve Brown Üniversitesi'nden Peter Howitt’e verildiği duyuruldu. Akademinin belirttiğine göre, ödülün yarısı Joel Mokyr'e "teknolojik ilerleme yoluyla sürdürülebilir büyümenin ön koşullarını tanımladığı" çalışmaları için, diğer yarısı ise Philippe Aghion ve Peter Howitt'e "yaratıcı yıkım yoluyla sürdürülebilir büyüme kuramı" üzerine yaptıkları araştırmalar için verildi.
TEKNOLOJİK YENİLİK VE BÜYÜME KURAMLARI
Joel Mokyr, fikirlerin, kurumların ve kültürel etkenlerin Sanayi Devrimi sırasında sürekli büyümeyi nasıl mümkün kıldığını incelediği çalışmalarıyla tanınıyor. Araştırmaları, bilgi ve yeniliğin refahın temel motorları olduğunu ortaya koyarak teknolojik ilerlemenin modern ekonomilere nasıl yerleştiğini ele alıyor. Philippe Aghion ve Peter Howitt ise, eski teknolojilerin sürekli olarak yeni ve daha verimli olanlarla yer değiştirdiği "yaratıcı yıkım" sürecine dayanan ve günümüzde "Schumpeteryen büyüme modeli" olarak bilinen teorik çerçeveyi geliştirdiler. Bu model, şirketlerin yenilik yapma güdülerinin rekabet, siyasi camia ve kurumsal yapı tarafından nasıl şekillendiğini matematiksel biçimde formüle ediyor.
ÖDÜLÜN DEĞERİ VE KAPSAMI
Resmi adı "Alfred Nobel Anısına İsveç Merkez Bankası Ekonomi Bilimleri Ödülü" olan ödülün değeri 11 milyon İsveç kronu, bu da yaklaşık 50 milyon Türk Lirası'na denk geliyor. Akademi, ödül sahiplerinin "teknolojik ilerlemenin verimliliği nasıl artırdığını, piyasaları nasıl şekillendirdiğini ve toplumları zaman içinde nasıl dönüştürdüğünü daha derin biçimde kavramamıza katkı sunduklarını" vurguladı. Bu çalışmaların hem iktisat teorisini hem de siyasi karar alma süreçlerini derinden etkilediği belirtildi. Nobel Komitesi, "Ödül sahipleri bize sürdürülebilir büyümenin kendiliğinden ortaya çıkmadığını öğretti. Beşeriyet tarihinin büyük bölümünde ekonomik durgunluk, büyümeden daha yaygın olmuştur. Çalışmaları, büyümeyi tehdit eden unsurlara karşı uyanık olmamız gerektiğini gösteriyor" açıklamasını yaptı.