Yardım kuruluşu Oxfam, İsviçre'nin Davos kentinde düzenlenen Dünya Ekonomik Forumu (WEF) paralelinde yayımladığı son raporunda, küresel servet eşitsizliğinin endişe verici boyutlara ulaştığını gözler önüne serdi. Rapor, milyarderlerin servet artış hızının önceki döneme göre üç katına çıktığını ve bu durumun 2025 yılında zirveye ulaştığını belirtiyor.
MİLYARDERLERİN SERVETİ TARİHİ ZİRVEYE ULAŞTI
Oxfam verilerine göre, dünya genelindeki milyarderlerin toplam serveti 2025 yılında yüzde 16'lık bir artışla 18.3 trilyon dolara fırladı. Aynı yıl içinde milyarderlerin sayısı da ilk kez 3.000'i aşarak tarihi bir rekor kırdı. Raporda ayrıca, küresel milyarder servetinin 2020'den bu yana tam yüzde 81 oranında arttığına dikkat çekildi. Bu astronomik artışın en çarpıcı örneklerinden biri olarak, Tesla ve SpaceX CEO'su Elon Musk'ın net servetinin 500 milyar doları aşan ilk kişi olması gösteriliyor.
SERVET YOĞUNLAŞMASININ SİYASİ VE DEMOKRATİK SONUÇLARI
Raporun en çarpıcı bulgularından biri, milyarderlerin yalnızca bir yılda elde ettiği 2.5 trilyon dolarlık servetin, dünya üzerindeki en yoksul 4.1 milyar insanın toplam varlığına denk gelmesi. Oxfam, bu denli yoğunlaşan servetin sadece ekonomik değil, aynı zamanda siyasi ve demokratik sonuçlar da doğurduğuna vurgu yapıyor. Milyarderlerin siyasi makamlara sahip olma veya siyasi kararları etkileme olasılığının, sıradan vatandaşlara kıyasla 4.000 kat daha fazla olduğu belirtiliyor. Dünya Değerler Araştırması'nın 66 ülkedeki bulgularına göre, her iki kişiden biri zenginlerin ülkelerindeki seçimleri 'satın alabildiğine' inanıyor. Ayrıca, ultra zenginlerin medya üzerindeki etkisinin de hızla arttığına dikkat çekilerek, Jeff Bezos'un Washington Post'u, Elon Musk'ın X'i (eski Twitter) gibi örnekler veriliyor.
EŞİTSİZLİKLE MÜCADELE İÇİN ÇAĞRI VE VERGİ POLİTİKALARI
Oxfam, küresel eşitsizliğin azaltılması için hükümetlere acil çağrıda bulunuyor. Bu çağrılar arasında aşırı servetin daha yüksek oranlarda vergilendirilmesi, eşitsizliği azaltmaya yönelik ulusal planların hayata geçirilmesi, siyaset ve sermaye arasındaki ilişkinin sıkı kurallarla sınırlandırılması ve medya üzerindeki yoğunlaşmaya karşı daha güçlü denetim mekanizmalarının kurulması yer alıyor. Raporda, servet artışının ardındaki temel nedenler olarak ABD'deki vergi indirimleri, çok uluslu şirketlere sağlanan korumalar, tekel karşıtı denetimlerin gevşetilmesi ve yapay zeka şirketlerinin piyasa değerlerindeki hızlı yükseliş sıralanıyor. 2025 yılında 68 ülkede yaşanan protestoların çoğunun şiddetle bastırıldığı da raporda yer alan önemli bir detay olarak belirtiliyor.
