Meksika'nın kuzeybatısındaki Chiapas eyaletinde yer alan ve 'medeniyetleri sona erdirecek' olarak nitelendirilen El Chichón Yanardağı, 1982'deki yıkıcı patlamasının ardından 40 yıl sonra yeniden hareketlendi. 2025 yaz aylarında kaydedilen sismik hareketlilik, olası bir patlama endişesini artırdı.
1982 FACİASI VE KÜRESEL ETKİLERİ
El Chichón Yanardağı, 1982 yılında meydana gelen şiddetli patlamasıyla yaklaşık 2 bin kişinin hayatını kaybetmesine, on binlerce kişinin yerinden edilmesine ve çok sayıda yerleşim yerinin yok olmasına neden olmuştu. Patlama sonucunda oluşan sekiz kilometrelik alana yayılan yoğun kül bulutu, bazı bölgelerde 40 santimetreye ulaşarak tarım alanlarına ve hayvancılığa ağır zararlar verdi. Bu patlama, yaklaşık 1 kilometre genişliğinde bir krater oluştururken, kraterde asidik bir göl meydana geldi. Olayın ekonomik maliyeti 1999 yılı dolar kuruyla 117 milyon doları aşarken, NASA, stratosfere yayılan materyallerin küresel sıcaklıklarda yaklaşık 0,5 santigrat derecelik bir düşüşe yol açtığını bildirdi.
2025 YAZINDA SİSMİK AKTİVİTE ARTIŞI
Volkanı yakından izleyen bilim insanları, Haziran-Ağustos 2025 döneminde sismik aktivitede belirgin bir artış tespit etti. Bu artan hareketlilik, olası bir patlama ihtimalini yeniden gündeme getirdi. Bu tür patlamalar, 20 ila 30 kilometre yüksekliğe ulaşabilen gaz ve kül sütunlarıyla karakterize ediliyor. Uzmanlar, krater içine inişin zemin istikrarsızlığı, yüksek sıcaklık ve yoğun gaz çıkışı nedeniyle tehlikeli olduğunu, gazların solunum sorunlarına yol açabileceğini vurguladı.
'HİDROTERMAL FAALİYET' UYARISI VE MAGMA YÜKSELİŞİ İHTİMALİ
Bölgede incelemelerde bulunan uzman ekipler, National Autonomous University of Mexico'dan Dr. Patricia Jácome Paz, gözlenen hareketliliğin kraterle sınırlı bir hidrotermal faaliyet olduğunu belirtti. Jácome Paz, süper ısınmış su buharının neden olabileceği küçük çaplı patlamaların mümkün olduğunu ancak bunun büyük bir magmatik yükseliş anlamına gelmediğini ifade etti. Mevcut verilere göre, yüzeye doğru taze magma yükseldiğine dair bir kanıt bulunmadığı ve 1982'deki ölçeğe benzer büyük bir patlama olasılığının düşük olduğu değerlendiriliyor.
