Osmanlı İmparatorluğu'nun ilk Manchester Başkonsolosu olan Abdullah İdlibi'nin izleri, kentteki bir kilisenin bahçesindeki mezar taşında karşımıza çıkıyor.
İDİBİ'Yİ TANIMAK
Oxford Üniversitesi'nde araştırmalar yapan Bulgaristan Türkü Muhammed Hasanov, Osmanlı'nın ilk Manchester Başkonsolosu Abdullah İdlibi'nin hayatı ve İngiltere'deki etkileri üzerine detaylı bilgiler sundu. 1823 yılında Osmanlı şehri Şam'da doğan İdlibi, çocuk yaşta ailesiyle birlikte İstanbul'a göç etti. Gençliğini Payitaht'ta geçiren İdlibi, 20'li yaşlarında Osmanlı Dışişleri Bakanlığı'nda çalışmaya başladı ve dönemin önemli isimleriyle tanışma şansına sahip oldu.
MANCHESTER'DAKİ TEK MÜSLÜMAN
İdlibi, 1846'da Manchester Konsolosu olarak atandığında, şehirdeki 20 Osmanlı vatandaşının desteklenmesi amacıyla göreve başladı. Manchester yerel medyası, onun şehirdeki tek Müslüman olmasının altını çizerek bu durumu haberleştirdi. Konsolosluk döneminde Osmanlı'nın karşılaştığı sorunlara dikkat çeken makaleler kaleme alan İdlibi, ticari ilişkileri de geliştirmeye çalıştı. Ayrıca, Osmanlı'nın İngiltere'ye modernizasyon için gönderdiği fırkateynlerle yakından ilgilendi. İdlibi, Osmanlı'nın Londra Büyükelçisi Musurus Paşa'nın eleştirildiği bir kitap da yazmış ve bu eser, bir konsolos seviyesindeki diplomat tarafından yazılan ilk kitap olarak kaydedilmiştir. Sultan Abdülaziz'in İngiltere ziyareti sırasında dikkatini çeken İdlibi, İstanbul'a dönerek Şehir Hatları'nın başına geçti ve burada önemli projelerde görev aldı. 1885'te Beyrut'ta hayatını kaybetti.
MEZAR TAŞI VE AİLE İZLERİ
İdlibi'nin eşi Amelia John-İdlibi'nin mezarı, Manchester'daki St Saviour Kilisesi'nin bahçesinde bulunuyor. Mezar taşında, "Osmanlı'nın Manchester Konsolosu Abdullah İdlibi'nin eşi Amelia'nın anısına" yazmakta. Hasanov, mezarın Osmanlı yazılı tek mezar taşı olduğunu belirtiyor. İdlibi'nin torunları ise, Kahire'de ilk sağırlar okulunu açmış ve Etiyopya'da siyasi danışmanlık yapmıştır. İdlibi soyadı, günümüzde de İngiltere ve Beyrut'ta varlığını sürdürmektedir.