İsrail'in İstanbul Arkeoloji Müzesi'nde bulunan Siloam Yazıtı'nı geri isteme çabaları yeniden gündeme geldi. İsrail, bu yazıtın modern Yahudi devletinin tarihsel meşruiyetini destekleyen bir kanıt olduğunu savunuyor.
YILLARDIR SÜREN TALEPLER
1998'den beri İsrail'in üst düzey yetkilileri, Türkiye'den yazıtın iadesini talep ediyor. Benjamin Netanyahu, Mesut Yılmaz'dan yazıtın karşılığında Osmanlı dönemine ait buluntuları seçme teklifi sunmuş ancak reddedilmişti. 2007'de Kudüs Belediye Başkanı Uri Lupolianski ve 2017'de İsrail Kültür Bakanı Miri Regev de benzer taleplerde bulunmuş, ancak sonuç alınamamıştı. 2022 yılında İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog'un Ankara ziyaretinin ardından da konu gündeme gelmiş, fakat Türkiye talebi reddetmişti.
PROFESÖR AFYONCU'DAN AÇIKLAMALAR
Millî Savunma Üniversitesi Rektörü, Tarih Profesörü Erhan Afyoncu, yazıtın önemine dikkat çekerek, İsrail'in talebinin meşru olmadığını vurguladı. Afyoncu, yazıtın 1880'de Kudüs'te bulunup, 1882'de İstanbul'a getirildiğini, o dönemde İsrail devletinin mevcut olmadığını hatırlattı. Yazıtın, M.Ö. 8. yüzyıla ait olduğu ve Hezekiel Tüneli'nin inşasını anlattığı düşünülüyor, ancak tarihiyle ilgili farklı görüşler de mevcut.
OSMANLI DÖNEMİNDEN KALMA BİR ESER
Wikipedia'ya göre, yazıt 1880'de Conrad Schick'in öğrencisi tarafından bulunmuş ve Osmanlı hükümeti tarafından İstanbul'a getirilmişti. Yazıtın parçalı olduğu ve kısmen okunabildiği belirtiliyor. Çevirisi ise şu şekilde: "Kazısı; kazı nasıl yapıldı; daha…. Kazmalar aynı doğrultuda ve birbirine karşı idiler. Kanalın açılmasına üç endaze kala sesler işitildi. Bu sesler karşılıklı olarak birbirine bağıranların sesi idi. Çünkü orada kuzey ve güneyinden açılan tünel birleşiyordu. Ve o gün kanal açılmış oldu. Tünelin açılması ile her iki taraftaki işçiler ve kazmaları karşılaştılar. Sular kaynaktan bin endaze uzaklıktaki havuza aktı ve işçilerin başları üstündeki kayanın yüksekliği yüz endaze idi."