İsrail, bu yıl Gazze'ye insani yardım ulaştırmayı ve deniz ablukasını kırmayı amaçlayan çok sayıda uluslararası yardım filosuna uluslararası sularda müdahale etti. Aralarında aktivist Greta Thunberg ve Avrupa Parlamentosu üyesi Rima Hassan'ın da bulunduğu yüzlerce kişi gözaltına alındı.
GAZZE'YE YARDIM FİLOLARINA MÜDAHALELER
İsrail deniz kuvvetleri, 2025 yılı içinde Gazze'ye yönelik deniz ablukasını kırmayı hedefleyen ve uluslararası aktivistleri taşıyan en az dört sivil yardım filosuna uluslararası sularda müdahale ederek tüm gemilere el koydu ve yüzlerce katılımcıyı gözaltına aldı. Bu müdahaleler, uluslararası toplumda sert tepkilere neden olurken, İsrail hükümeti eylemlerini güvenlik gerekçesiyle savundu.
GÖZALTINDAKİ AKTİVİSTLER VE TEPKİLER
Gazze'ye düzenlenen en büyük sivil deniz konvoyu olan Küresel Sumud Filosu'ndaki tüm gemilere 3 Ekim'de İsrail deniz kuvvetleri tarafından el konuldu. Özgürlük Filosu Koalisyonu gibi gruplar tarafından organize edilen girişim, 40'tan fazla gemi ve 500'ün üzerinde uluslararası katılımcıdan oluşuyordu. FFC'nin Gazze ablukasını kırma girişimleri uzun bir geçmişe dayanıyor. 2010 yılında düzenlenen bir filoya İsrail komandoları tarafından yapılan baskında on kişi hayatını kaybetmişti. Müdahaleler sırasında katılımcıların 'tehlikeli ve caydırıcı manevralar' olarak tanımladığı ve tazyikli su kullanılan operasyonlar uluslararası sularda gerçekleşti. Operasyonun ardından Avrupa, Orta Doğu ve Amerika'da protesto gösterileri düzenlendi. Yüzlerce aktivist İsrail'deki Ktzi'ot Hapishanesine nakledildi. Gözaltına alınanlar, tekmelendiklerini, saatlerce diz çöktürüldüklerini ve aşağılayıcı koşullarda tutulduklarını bildirdi. 6 Ekim itibarıyla yüzden fazla aktivist sınır dışı edilirken, 42 tutuklu, tutuklanmalarını ve İsrail'in Gazze'deki 'topyekun aç bırakma harekatını' protesto etmek için açlık grevine başladı.
FİLOLARA YÖNELİK SALDIRILAR VE KINAMALAR
Küresel Sumud Filosu, ağustos ayının sonlarında İtalya, İspanya ve Tunus limanlarından yola çıkan konvoylarla yolculuğuna başladı. Filoda iklim aktivisti Greta Thunberg, Fransız AP üyesi Rima Hassan ve eski Barselona Belediye Başkanı Ada Colau gibi tanınmış isimlerin de aralarında bulunduğu 44'ten fazla ülkeden 500'ün üzerinde aktivist yer aldı. Filo, 8 ve 9 Eylül'de Tunus'ta demirliyken Familia Madeira ve Alma adlı iki gemi, insansız hava aracı (İHA) saldırısı olduğu düşünülen kundaklama cihazlarıyla vuruldu. Saldırılardan organizatörler İsrail'i sorumlu tuttu. CBS News, ABD'li istihbarat yetkililerine dayandırdığı haberinde, saldırıların doğrudan İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu tarafından emredildiğini bildirdi. Konvoylar Yunanistan'a doğru ilerlerken 24 Eylül gecesi Girit açıklarında tekrar hedef alındı. İsrail savaş gemileri konvoyun etrafını sarmaya başladı ve tüm gemilere 3 Ekim'e kadar el konuldu. Mikeno adlı bir geminin Gazze kıyısına yedi deniz mili kadar yaklaşarak, ablukanın başladığı 2009'dan bu yana izinsiz bir insani misyonun ulaştığı en yakın nokta olduğu bildirildi. İsrail Dışişleri Bakanlığı, el konulan teknelerde insani yardım malzemesi bulunmadığını iddia etti. Türkiye ve İran müdahaleyi 'terör eylemi' olarak kınadı. Kolombiya tüm İsrailli diplomatları sınır dışı etti ve İsrail ile serbest ticaret anlaşmasını sonlandırdı. İspanya, İrlanda, Güney Afrika, Malezya ve Pakistan sert kınama mesajları yayımladı. Gözaltına alınan aktivistler ciddi kötü muamele gördüklerini bildirdi. İsrail Dışişleri Bakanlığı ifadeleri 'küstahça yalanlar' ve 'asılsız iddialar' olarak reddetti. Ancak Ulusal Güvenlik Bakanı İtamar Ben-Gvir, katılımcıları 'terörist' olarak nitelendirerek, uygulanan sert koşullardan 'gurur duyduğunu' söyledi.