6 Şubat 2023'te Kahramanmaraş ve 20 Şubat 2023'te Hatay merkezli gerçekleşen depremlerin üzerinden üç yıl geçti. Bu asrın felaketi, 11 ilde 14 milyondan fazla insanı etkiledi ve 53 bin 697 can kaybına yol açtı. Devlet, millet ve sivil toplum kuruluşlarının el ele verdiği bu zorlu süreçte, bölgenin yeniden inşası ve hayatın normale dönmesi için Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde büyük bir seferberlik başlatıldı. Afetin ilk anından itibaren kamusal altyapı hizmetlerinin sürdürülmesi, bölge halkının ve ekonomisinin desteklenmesi amacıyla çeşitli düzenlemeler hızla hayata geçirildi.
3,6 TRİLYON LİRALIK EKONOMİK DESTEK SAĞLANDI
2023-2025 yılları arasında deprem bölgesindeki kayıp ve zararların telafisi için toplam 3,6 trilyon TL tutarında harcama gerçekleştirildi. 2026 yılı bütçesinde ise bölge için 653 milyar TL kaynak ayrıldı. Ticaret Bakanlığı, afetin hemen ardından Afet Koordinasyon Merkezi kurarak lojistik, gümrük, ticaret ve finansman alanlarında hızlı tedbirler aldı. Bu sayede ekonomik ve ticari hayatın kesintisiz şekilde sürdürülmesine katkı sağlandı. Kamu, özel sektör ve sivil toplum kuruluşlarının koordinasyonuyla insani yardım ve lojistik faaliyetler etkin bir şekilde yürütüldü.
FAHİŞ FİYAT ARTIRANLARA AĞIR CEZALAR
Deprem sonrası barınma ihtiyacını karşılamak için prefabrik yapılarda gümrük vergileri geçici olarak sıfırlandı. Ayrıca, bölgedeki ticari işletmelere mali ve idari kolaylıklar getirildi. Fahiş fiyat artışlarına karşı yoğun denetimler yapıldı; acil ihtiyaç duyulan ürünlerin fiyatları yakından takip edildi. Yapılan denetimlerde, fiyatları aşırı artıran 331 e-satıcıya yaklaşık 79 milyon TL, hazır beton ve çimento fiyatlarını yükselten 39 işletmeye ise 54 milyon TL idari para cezası uygulandı. Rekabet ihlalleriyle mücadele edilirken, 40'ın üzerinde teşebbüse toplamda yaklaşık 610 milyon TL ceza kesildi.
İHRACAT VE KREDİ DESTEKLERİYLE EKONOMİ CANLANDI
Deprem bölgesinde üretim, istihdam ve ihracatı merkeze alan güçlü destek mekanizmaları devreye alındı. Bölge illerinin toplam ihracatı 2023'te 22 milyar 991 milyon dolar iken, 2024'te 24 milyar 228 milyon dolara, 2025'te ise 25 milyar 10 milyon dolara yükseldi. İhracatçıların faaliyetlerini sürdürmesi için 2023'te 1,65 milyar dolar, 2024'te 2,3 milyar dolar, 2025'te ise 2,19 milyar dolar kredi desteği sağlandı. Esnaf ve sanatkarların nakit akışını korumak amacıyla faiz indirimli kredi ve borç yapılandırma destekleri uygulandı. Halkbank kaynaklarından bölgeye 2023'te 6,7 milyar TL, 2024'te 18 milyar TL, 2025'te ise 29,5 milyar TL tutarında faiz indirimli kredi kullandırıldı. Deprem bölgelerinde milli gelir 2023'te yaklaşık 112,9 milyar dolar iken, 2024'te 140,9 milyar dolara yükseldi.
