Batı Trakya'da yaşayan Türk azınlığın kimlik hakları mücadelesi, Lozan Antlaşması'ndan bu yana süregelen bir dizi ihlalle gölgeleniyor. Yunanistan'ın 'Müslüman' ifadesini 'Türk' kimliğini reddetmek için bir kalkan olarak kullanması, bölgedeki sivil toplum kuruluşlarının kapatılmasına ve yasal statülerinin yok sayılmasına yol açtı. İskeçe Türk Birliği, Batı Trakya Türk Öğretmenler Birliği ve Gümülcine Türk Gençler Birliği gibi köklü yapılar, isimlerinde taşıdıkları 'Türk' kelimesi yüzünden onlarca yıldır yasal zeminden mahrum bırakıldı.
AİHM KARARLARINA RAĞMEN SÜRÜYOR
Azınlığın yıllarca süren hukuk mücadelesi 2008'de Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) tarafından 'örgütlenme özgürlüğünün ihlali' kararıyla sonuçlandı. Ancak Yunanistan yönetimi, aradan geçen 18 yıla rağmen bu kararları tam anlamıyla uygulamaktan kaçınıyor. Derneklerin resmi kimliklerinin iadesi konusundaki direniş, azınlığın temel haklarına erişimini engellemeye devam ediyor.
Müftülük Sorunu ve Eğitimde Çıkmaz
Lozan ve Atina Antlaşmaları ile güvence altına alınan dini liderlerini seçme hakkı, Yunanistan'ın 1990'dan beri atadığı müftülerle fiilen gasp edildi. Azınlığın kendi seçtiği 'Seçilmiş Müftüler' toplumsal kabul görürken, devletin atadığı müftüler meşruiyet kazanamadı. Bu durum, dini yaşamda bir çift başlılık yaratarak toplumsal huzuru bozuyor. Eğitim alanında ise 'öğrenci azlığı' bahanesiyle okullar kapatılırken, fiziki yetersizlikler, müfredat sorunları ve öğretmen niteliği tartışmaları azınlık çocuklarının eğitim hakkını kısıtlıyor.
Ekonomik Baskı ve Genç Nüfusun Göçü
Batı Trakya, Yunanistan ve AB'nin en geri kalmış bölgelerinden biri olmaya devam ediyor. Tarım ve tütüncülük gibi temel geçim kaynakları yetersiz devlet teşvikleri nedeniyle gerilerken, istihdam alanlarının kısıtlılığı genç nüfusun başta Avrupa ülkeleri olmak üzere yoğun göçüne neden oluyor. Bu demografik erozyon, bölgedeki Türk nüfusunun geleceğini de tehdit ediyor. Son olarak İskeçe'deki 'müftü' kararında FETÖ firarilerinin desteklediği iddiaları da bölgedeki gerilimi artırıyor.