ABD’nin geliştirdiği B-29 bombardıman uçağı, bugünkü değeriyle 55,6 milyar dolara mal olarak tarihin en pahalı uçağı unvanını aldı. Bu devrim niteliğindeki uçak, atom bombalarını taşımanın yanı sıra modern havacılığın geleceğini de şekillendirdi.
B-29'UN GELİŞTİRİLMESİ
1940 yılında, henüz İkinci Dünya Savaşı’na resmen girmemiş olan ABD, savaşın yaklaşan tehdidiyle karşı karşıyaydı. Amerikan Hava Kuvvetleri, 3 bin 200 kilometre menzile sahip, o zamana kadar erişilmemiş irtifalarda uçabilen “süper bir bombardıman uçağı” arayışına girdi. Boeing’in tasarladığı XB-29, bu ihtiyaca cevap verdi. Dört yıllık geliştirme sürecinin ardından ortaya çıkan B-29 Superfortress, sadece savaşın değil, havacılık tarihinin de kaderini değiştirdi.
DEVRİMCİ TEKNOLOJİLER
B-29, dönemin en maliyetli askeri projesi oldu. Bugünkü karşılığıyla 55,6 milyar dolarlık maliyetiyle, atom bombası üreten Manhattan Projesi’nden bile yüzde 50 daha pahalıydı. 30 bin feet yükseklikte uçabilmesi için geliştirilen kabin basınçlandırma sistemi, mürettebatın oksijen maskesi veya hantal uçuş kıyafetlerine ihtiyaç duymadan görev yapmasını sağladı. B-29, dünyada seri üretilen ilk basınçlı uçak oldu. Uzaktan kumandalı makineli tüfek kuleleri ve radar destekli nişangah sistemi de uçağın devrimci teknolojileri arasındaydı. Ancak, güçlü Wright R-3350 Duplex Cyclone motorları aşırı ısınma nedeniyle sık sık alev alıyordu. 1943’te bir prototipin test uçuşunda çıkan yangın, uçağın Seattle yakınlarında düşmesine ve 11 mürettebat ile 20 fabrika işçisinin hayatını kaybetmesine yol açtı.
SAVAŞI BİTİREN UÇAK
B-29’un üretimi için ABD’nin dört bir yanına fabrikalar kuruldu ve yüz binlerce işçi işe alındı. 1944’te General Hap Arnold, Wichita’daki fabrikayı ziyaret ederek iki ay içinde 175 uçak istedi, ancak fabrikadan tek bir B-29 bile çıkmadı. Tüm zorluklara rağmen B-29 kısa sürede gökyüzüne hükmetti ve 1945’te Hiroşima ve Nagasaki’ye atılan atom bombalarını taşıdı. Geliştirdiği teknolojiler, savaş sonrası yolcu uçaklarının önünü açarak modern hava ulaşımının temelini attı.