GÜNDEM
Yayınlanma : 27 Nisan 2026 04:23
Düzenleme : 27 Nisan 2026 04:23

27 Nisan e-muhtırası: Türk demokrasisinin 19 yıl önce yaşadığı o kritik gece

27 Nisan e-muhtırası: Türk demokrasisinin 19 yıl önce yaşadığı o kritik gece
27 Nisan 2007'de Genelkurmay Başkanlığı'nın yayımladığı e-muhtıra, Türkiye demokrasisinde bir dönüm noktası oldu. Cumhurbaşkanı seçimi gerilimi ve 367 tartışmalarıyla başlayan süreç, gece yarısı bildirisi ve hükümetin direnciyle devam etti,

Türkiye Cumhuriyeti tarihinde bir dönüm noktası olarak kabul edilen 27 Nisan 2007 tarihli e-muhtıranın üzerinden tam 19 yıl geçti. O gün, Genelkurmay Başkanlığı'nın internet sitesine konulan bir bildiriyle hükümete yönelik dolaylı bir mesaj verilmiş, bu durum siyasi tarihte derin izler bırakmıştı.

CUMHURBAŞKANI SEÇİMİ GERİLİMİ VE 367 TARTIŞMALARI

2007 Cumhurbaşkanı seçimleri öncesi siyasi atmosfer oldukça gergindi. AK Parti'nin Abdullah Gül'ü aday göstereceği beklentisi, bazı çevrelerce tepkiyle karşılandı. Dönemin Genelkurmay Başkanı Orgeneral Yaşar Büyükanıt'ın "Cumhurbaşkanı, Cumhuriyet’e sözde değil özde bağlı olmalıdır" sözleri, tartışmaların fitilini ateşledi. Bu süreçte, büyük şehirlerde düzenlenen "Cumhuriyet mitingleri" ve özellikle eski Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı Sabih Kanadoğlu'nun ortaya attığı "367 tartışması", seçimlerin olağan seyrini değiştirecek bir boyut kazandı. Kanadoğlu'nun, cumhurbaşkanı seçimi için Meclis'te en az 367 kişinin katılması gerektiği tezi, iktidar partisini zor durumda bırakma amacı taşıyordu.

GECE YARISI BİLDİRİSİ VE HÜKÜMETİN DİRENİŞİ

27 Nisan 2007'de, Abdullah Gül'ün 361 milletvekilinin oy kullandığı ilk turda 357 oy almasının ardından CHP'nin itirazıyla seçim süreci Anayasa Mahkemesi'ne taşındı. Aynı gece saat 23.30'da Genelkurmay Başkanlığı'nın internet sitesinde yayımlanan ve "e-muhtıra" olarak anılacak bildiri, siyasi krizi daha da derinleştirdi. Bildiride, "Cumhuriyetimizin Kurucusu Ulu Önder Atatürk'ün, 'Ne mutlu Türküm diyene' anlayışına karşı çıkan herkes, Türkiye Cumhuriyeti'nin düşmanıdır" gibi sert ifadeler yer alıyordu. Hükümet ise gece boyu süren tartışmaların ardından, dönemin Hükümet Sözcüsü Cemil Çiçek aracılığıyla "Başbakan'a bağlı bir kurum olan Genelkurmay Başkanlığı'nın herhangi bir konuda hükümete karşı bir ifade kullanması, demokratik bir hukuk devletinde düşünülemez" diyerek dik duruş sergiledi. Anayasa Mahkemesi'nin "367 iddiasını" kabul ederek ilk tur oylamasını iptal etmesiyle erken seçim kararı alındı. 22 Temmuz 2007'deki erken seçimlerde AK Parti tek başına iktidar olurken, Abdullah Gül 28 Ağustos'ta yapılan üçüncü tur oylamasında 339 oyla 11. Cumhurbaşkanı seçildi. E-muhtıra dosyası, Genelkurmay Başkanlığı'nın sitesinden kaldırıldıktan sonra, Yaşar Büyükanıt'ın hayatını kaybetmesiyle kapandı.