Neom projesi kapsamında hayal edilen stadyum ekonomik nedenlerle iptal edildi

Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman'ın 500 milyar dolarlık NEOM projesi dahilinde planlanan 350 metre yüksekliğindeki gökdelenin tepe kısmına inşa edilmesi düşünülen 46 bin kişilik stadyum, ekonomik zorluklar ve mühendislik riskleri nedeniyle iptal edildi.

Prof. Dr. Ahmet Türer, bu sıra dışı projenin teknik açıdan neden gerçekleştirilemeyeceğini ayrıntılı bir şekilde açıkladı. Suudi Arabistan'daki ortalama rüzgar hızları 35-45 m/s arasında değişiyor ve bu durum, İstanbul'dakinden %75 daha fazla yatay rüzgar kuvveti oluşturuyor. Deniz kenarındaki stadyum, hem nem hem de rüzgar koşullarına karşı savunmasız bir konumda. Deprem açısından orta-düşük riskli bir bölgede yer alsa da, 350 metrelik yapının doğal salınım periyodu 4 saniye ve rüzgarlı günlerde günde 21 bin kez salınım yapma potansiyeline sahip.

Maç sırasında 46 bin taraftarın aynı anda zıplaması, yapıda rezonans etkisi yaratma riski taşıyordu. Yüksek binalarda düşük sönümleme oranı nedeniyle, rezonans durumunda meydana gelen yatay salınımlar, statik deformasyonların 25 katı kadar büyüklüğe ulaşabiliyor. Bu tür salınımlar, yapısal elemanlarda ciddi hasarlara yol açabilir. Ayrıca, kumlu ve denize yakın zemin koşulları sıvılaşma riski taşırken derin kazıklar ve radye temel gerekliliği bulunuyordu. 500 milyar doları aşan maliyet ve mevcut ekonomik koşullar, projenin iptalinde önemli bir rol oynadı. Prof. Dr. Türer, mühendisliğin 'mümkün olmayanı mümkün kılma' ilkesinin bu projede hem teknik hem de ekonomik açıdan son derece zorlayıcı olduğunu vurguladı.