Hürmüz Boğazı'nda 'ateşkes' sessizliği: Yüzlerce tanker neden hala bekliyor?

İslamabad'dan gelecek nihai barış haberinin beklendiği bir dönemde, Hürmüz Boğazı'nda küresel enerji arzının %20'sini oluşturan kritik bir koridorda 'hayalet bir sessizlik' hakim. Ateşkes ilan edilmesine rağmen, boğazdan tek bir geminin bile geçmeye cesaret edemediği görülüyor. Bu beklenmedik duraksamanın perde arkası ve nedenleri inceleniyor.

Küresel gemi takip şirketi Kpler'in verilerine göre, çarşamba günü boğazdan yalnızca beş gemi geçerken, bu sayı önceki beş günde günlük ortalama 10 gemiydi. Deniz taşımacılığı analistleri, boğazdan geçiş için büyük çaplı bir konumlanma veya kuyruk oluşumuna dair herhangi bir işaret bulunmadığını belirtiyor. Sektördeki kaynaklara göre, gemilerin beklemesinin ana nedeni ilan edilen ateşkesin kırılganlığı. İran'ın, İsrail'in Lübnan'daki hedeflere yönelik saldırılarının anlaşmayı ihlal ettiğini iddia etmesi, gerilimi artırıyor.

Deniz taşımacılığı analistleri, geçişlerin normale dönmesi için iki kritik adımın atılması gerektiğini vurguluyor: Ateşkesin kalıcı ve güvenilir olduğuna dair somut güvence ile İran'ın gemilere saldırmayacağını açıkça ilan etmesi. Washington Yakın Doğu Politikaları Enstitüsü'nden Noam Raydan, İran'ın boğazın güvenli geçişe açık olduğunu kesin bir dille belirtmesi gerektiğini, aksi takdirde yoğun geçişlerin beklenemeyeceğini ifade ediyor. Ancak İran, geçişlerin kendi gözetimi ve koordinasyonu altında yapılmasını talep ediyor ve gemi işletmecilerinin tam olarak ne yapması gerektiği konusunda net bir açıklama yapmıyor. Bazı gemi sahiplerinin İran'a 'geçiş ücreti' ödediği ve savaş sırasında yapılan geçişlerin çoğunun İran kıyılarına yakın rotalardan gerçekleştiği, bu durumun İran'ın bu rotayı zorunlu kıldığını düşündürdüğü belirtiliyor. İstihbarat birimleri, krizin zirve yaptığı günlerde boğazın en dar noktalarına 'serbest dolaşan mayınlar' bırakılmış olabileceği uyarısında bulunuyor ve kaptanlar bölge taranmadan bu dar su yoluna girmeyi 'intihar' olarak görüyor.