Tüketici Geleceğine Güveniyor mu?

 “Tüketici Güven Endeksi” tüketicilerin kişisel mali durumları ve genel ekonomiye ilişkin mevcut durum değerlendirmeleri ve gelecek dönem beklentileri ile yakın gelecekteki harcama ve tasarruf eğilimlerinin ölçmeyi amaçlayan bir göstergedir.
 
Bu indeks Türkiye İstatistik Kurumu (TUİK) ve Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası (TCMB) işbirliğiyle gerçekleştirilen Tüketici Eğilim Anketi'ne göre belirlenir. Tüketici Eğilim Anketi, bağımsız anket olarak aylık uygulanır.
 
Anket sonuçları yaş ve cinsiyete göre ağırlıklandırılır.
 
Türkiye'de tüketici güven endeksi ilgili ayın son haftasında TUİK tarafından Ulusal Veri Yayımlama Takvimine göre Tüketici Güven Endeksi Haber Bülteni ile açıklanmaktadır.(1)
Endeksler Avrupa Birliği’nin kullandığı denge yöntemine göre hesaplanır.
Denge, toplam cevap verenlerin içerisinde pozitif ve negatif cevap verenlerin yüzdelerinin farkı alınarak hesaplanır ve bu farka 100 eklenerek her bir soru için ayrı yayılma endeksi oluşturulur. Daha sonra seçilen soruların yayılma endekslerinin aritmetik ortalaması alınarak genel endeks hesaplanır.
 
Endeks 0 ile 200 aralığında değer alır. Endeksin 100’den büyük olması tüketici güveninde “iyimser” durum, 100’den küçük olması tüketici güveninde “kötümser” durum olduğunu gösterir.
 
Türkiye İstatistik Kurumu ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası işbirliği ile yürütülen tüketici eğilim anketi sonuçlarından hesaplanan tüketici güven endeksi,2014-2015 yıllarında aşağıdaki tabloda yer aldığı gibidir:

DÖNEM/AY
ENDEKS/2015
ENDEKS/2014
Ocak
67,7
72,4
Şubat
68,1
69,2
Mart
64,4
72,7
Nisan
65,4
78,5
Mayıs
64,3
76,0
Haziran
66,4
73,7
Temmuz
64,7
73,9
Ağustos
62,4
73,2
Eylül
58,5
74,0
Ekim
62,8
70,3
Kasım
77,1
68,7
Aralık
73,6
67,7
 
Yukarıdaki rakamsal değerlere son iki yılda mukayeseli olarak bakıldığında öncelikle söylenecek ilk şey endeks değerlerinin tamamının 100’ün altında olduğudur. Bir başka ifade ile tüketici, mevcut ekonomik durum ve gelecek ile ilgili beklentilerinde “Kötümser” düşünmektedir!
Endeks değerlerinde 100 değerini orta nokta kabul edersek Tüketici Güven Endeksi  2014-2015 yıllarında dip değeri, Eylül/2015 döneminde 58,5 ile görmüş, en yüksek değere ise 78,5 ile Nisan/2014 döneminde ulaşmıştır!
 
En yüksek değer olan 78,5 değeri, tüketicilerin kendilerini “İyimser” hissetmelerinin başlangıç noktası olan 100 değerinin bile % 21,50 altında bir değerdir!
 
Her ayın son haftasında TUİK tarafından haber bülteni olarak yayımlanan bu değerler temel ekonomik göstergelerin değerlendirilmesi yönünden tabi ki çok önemlidir. Ancak günlük hayatın içinde aile reisi, iş kadını, öğrenci, ev kadını, çiftçi, sanayici, işçi, memur hatta işsiz rollerinde bulunan tüketiciler bu kötümserliği, geleceğe güvenmeme duygusunu rakamsal değerlerden öte bir hayat gerçeği olarak yaşamaktadır! Ancak kanaatimce çaresiz bir durumdadır.
 
Ülkenin temel göstergelerinin belirlenmesinde önemli bir alt başlık olan “Tüketici Güven Endeksi” ‘nin önce orta nokta 100’e ulaşmasının ve sonrasında da en yüksek değer olan 200’e yaklaşabilmesinin tek çaresi vardır. O da inadına mal ve hizmet üretimdir!
 
Türkiye’nin son 13 yılda zirve noktasına ulaşan “Tüketim Ekonomisi/Sıcak Para Politikası” ile tüketicisinin kendisine güven duyabilmesi nerdeyse imkânsızdır!
 
Türkçede anlamlı bir söz vardır! “Almadan vermek Allah’a mahsustur”
 
Biz bu sözü bu yazımıza uyarlayacak olursak “Üretmeden harcamak kimseye mahsus değildir” demek en doğru söz olacaktır.
YORUM EKLE